Omgaan met CF bij een tiener van 13 tot 18 jaar

Omgaan met CF bij een tiener van 13 tot 18 jaar
Wat betekent CF voor een tiener van 13 tot 18 jaar?

Het behoort tot de ontwikkelingstaken van de tiener, ook wel adolescent genoemd, om zich een eigen identiteit aan te meten en een eigen mening te vormen. Daarbij hoort het zich geleidelijk aan los maken van het gezin. Leeftijdgenoten en hun meningen zijn in deze leeftijdsgroep belangrijk. Hun meningen tellen meer dan die van ouders of van de arts/verpleegkundige.

Bij een tiener met CF kan de behoefte aan onafhankelijkheid worden gefrustreerd door de blijvende afhankelijkheid van medische zorg.

Vaak denken ouders dat hun kind oud genoeg is om helemaal zelfstandig aan de medicijnen te denken en om zich in dat opzicht verantwoord te gedragen. Dit is in deze leeftijdsfase vaak juist nog niet het geval. Te hoge maar ook te lage verwachtingen hierin kunnen allebei een averechtse werking hebben op de therapietrouw.

Sommige jongeren krijgen een probleem met de acceptatie van het feit dat zij met beperkingen moeten leven. Ze worden opstandig, gaan in verzet of worden slordig met betrekking tot een gezonde leefstijl en dagelijkse medicatie. Bekend is dat jongeren met een chronische aandoening in deze leeftijdsfase vaak meer risicovol gedrag vertonen dan gezonde adolescenten. Bij het ouder worden verdwijnt dit meestal weer vanzelf.

Ontwikkelingsmijlpalen

Het is van belang om op te letten of de jongere alle ontwikkelingsmijlpalen in deze levensfase gaat behalen, zoals een toenemende mate van zelfstandigheid, bekend worden met eigen seksuele ontwikkeling, oefenen met eerste baantjes en nieuwe relaties.

Als deze mijlpalen worden overgeslagen vanwege een te beschermende houding van de ouders naar de jongere of zelf opgelegde beperkingen, dan heeft dat gevolgen voor de verdere maatschappelijke en relationele ontwikkeling. Dit hoeft niet nodig te zijn bij de huidige behandelingsmogelijkheden voor kinderen met CF.

In deze fase is het actief leren van praktische probleemoplossende vaardigheden belangrijk, de jongere moet zelf gaan leren hoe de zaken rondom zijn CF te gaan oplossen, ook als ze onverwachts optreden.